Allergenen: de 14 allergenen en je informatieplicht
Welke 14 allergenen moet je melden, hoe mag je gasten informeren en hoe houd je het bij? Uitleg voor horeca en ambachtelijke bedrijven.
Iemand met een voedselallergie moet erop kunnen vertrouwen dat jouw informatie klopt. Daarom is er een wettelijke informatieplicht voor 14 allergenen. Die geldt ook voor eten dat niet is voorverpakt, zoals de gerechten in je restaurant of de broodjes in je lunchroom.
De 14 allergenen
De lijst staat in bijlage II van de Europese verordening over voedselinformatie (Verordening (EU) nr. 1169/2011). Het gaat om:
- Glutenbevattende granen: tarwe (zoals spelt en khorasantarwe), rogge, gerst, haver en producten daarvan
- Schaaldieren, zoals garnalen, krab en kreeft
- Eieren
- Vis
- Aardnoten (pinda's)
- Soja
- Melk, inclusief lactose
- Noten: amandelen, hazelnoten, walnoten, cashewnoten, pecannoten, paranoten, pistachenoten en macadamianoten
- Selderij
- Mosterd
- Sesamzaad
- Zwaveldioxide en sulfieten (boven een bepaalde concentratie)
- Lupine
- Weekdieren, zoals mosselen, oesters en inktvis
Ook producten die van deze allergenen zijn gemaakt, tellen mee. Er zijn een paar uitzonderingen, bijvoorbeeld voor bepaalde sterk bewerkte producten. Die staan in dezelfde bijlage.
Hoe mag je gasten informeren?
Voor eten dat niet is voorverpakt, mag je de informatie mondeling of schriftelijk geven. Bijvoorbeeld:
- op de menukaart of een digitale kaart;
- op een bordje of kaartje bij het product;
- in een map of overzicht dat gasten kunnen inzien;
- mondeling, door je medewerkers.
Kies je voor mondeling? Dan moet het voor gasten duidelijk zijn dat ze het kunnen vragen. Bijvoorbeeld met een zichtbare tekst als "Heeft u een allergie? Vraag het ons." En je medewerkers moeten het antwoord wel echt weten.
Zorg dat je het kunt onderbouwen
Mondeling informeren mag, maar dan moet de informatie wel ergens vandaan komen. Handig is een allergenenoverzicht: een tabel met je gerechten in de rijen en de 14 allergenen in de kolommen. Bewaar daarnaast de etiketten of productinformatie van je leveranciers.
Let op:
- Recepten veranderen. Pas je overzicht aan als je een ingrediënt of leverancier wisselt.
- Kruisbesmetting. Denk aan de frituur, snijplanken en gedeelde lepels.
- Nieuwe medewerkers. Leg uit waar het overzicht ligt en wat ze moeten doen bij een vraag.
De NVWA controleert hierop
Allergeneninformatie is een vast onderdeel van een NVWA-inspectie in de horeca. Uit onderzoek van de NVWA blijkt dat dit bij veel bedrijven nog niet goed gaat. Lees ook wat de NVWA controleert in de horeca.
Zo helpt Keurlog
In Keurlog maak je per gerecht een eenvoudige allergenentabel met de 14 allergenen. Zo heeft iedereen in de keuken dezelfde informatie bij de hand.
Bronnen
- EUR-Lex: Verordening (EU) nr. 1169/2011 betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten (bijlage II)
- KHN: Wat betekent de allergenenwetgeving voor mij?
- NVWA: Onderzoeksresultaten allergenen (pdf)
- Ondernemersplein (KVK): Voedselveilig werken
Laatst gecontroleerd: oktober 2026
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies. Regels en normen kunnen veranderen. Wat voor jouw bedrijf geldt, staat in de actuele hygiënecode voor jouw branche en op de websites van de overheid en de NVWA.